...Cliënt: Ik heb een leven, maar dat is niet het leven dat ik wil leiden.
Therapeut: O? Waarom leidt u niet het leven dat u wilt?
Cliënt: Dat durf ik niet. Ik leid het leven dat ik aankan, niet dat wat ik wil.
De uitspraak hierboven is voor veel mensen herkenbaar. We leven het leven dat we aandurven, niet het leven dat we willen, ook al hebben we er alles aan gedaan om het zo te laten lijken. We streven successen na, richten ons op bezit en relaties, en zijn daar in min of meerdere mate succesvol in geworden. En toch voelen we een gemis. Het is alsof we niet onze volle potentie leven, alsof we altijd moe zijn terwijl we toch veel leuke dingen doen. We ervaren eenzaamheid terwijl de agenda uitpuilt van de ontmoetingen, of we ons veilig voelen in de armen van ons lief. Waar komt dat gevoel van onbehagen toch vandaan? Wat wil ik eigenlijk écht? Waar gaat het me om in dit leven, wat en wie wil ik zijn? Welke baan, welke partner kan mij werkelijk vervullen?
Deze vragen zijn meestal sluimerend op de achtergrond aanwezig, maar beïnvloeden wel degelijk de kwaliteit van ons leven. Of ze zijn juist ineens heel manifest in tijden van crisis: echtscheiding, ontslag, burn-out, het overlijden van een dierbare: het confronteert je met de vraag of je het leven leeft dat je zou willen leven. Wellicht een ongemakkelijke vraag, maar wel een heel vitale vraag! Een vraag die uitnodigt om contact te maken met je diepste drijfveren. Een vraag waarbij niet het vinden van het goede antwoord, maar het stéllen van de vraag je werkelijk in beweging zet.
Iedere mens is gericht op groei en ontwikkeling, het is een natuurlijk gegeven dat alle organismen uitdrukking willen geven aan hun persoonlijke essentie. We willen allemaal worden wie we ten diepste zijn, maar komen tot de ontdekking dat we ergens op het levenspad het contact met dat essentiële verlangen zijn kwijtgeraakt. En dat ons gedrag en vooral de intentie van ons gedrag niet werkelijk bijdraagt aan dat verlangen. Alsof je jezelf in de weg zit, belemmert om nog verder te groeien.
De uitweg om deze belemmering te overstijgen vind je niet zozeer in het tomeloze streven naar een verbeterde versie van jezelf, maar veeleer in het ontwikkelen van een accepterende houding voor alles wat zich aandient. Dat klinkt tegenstrijdig, veranderen door te accepteren, maar dat is het niet.
Het streven naar verbetering impliceert een afwijzing van (een deel) van jezelf . Alsof we niet helemaal goed zijn zoals we zijn. Je plaatst jezelf daarmee in een spagaat: door heel hard aan jezelf te werken bevestig je de aanname dat je om te beginnen niet goed genoeg zou zijn. De aanname blijft daardoor waar, wat verklaart dat je eindeloos behoefte aan verbetering houdt. Pas als we zien dat we bezig zijn met een herhaling van zetten, kunnen we ons ervan losmaken. Dan ontstaat een geheel nieuw gezichtspunt op onszelf en de wereld om ons heen.
Vanuit dit nieuwe, ruimere gezichtspunt kunnen we opnieuw kijken naar wat we doen en hoe we het doen. Wat wil ik écht? Waar gaat het me ten diepste om? Hoe ken ik mezelf, hier?
Met deze motivatie gaan bewegen betekent je eigen, persoonlijke effectiviteit gaan ontdekken en vormgeven. Dat hoeft helemaal geen radicale andere koers te zijn, maar als je aansluit bij je natuurlijke verlangen naar groei en ontwikkeling, zul je merken dat er een wereld van mogelijkheden opent, waarin je vrij bent om te kiezen wat voor jou op dat moment precies het goede is.
Een open en accepterende houding naar jezelf en de dingen zoals je ze doet geeft ruimte. Die ruimte is op zichzelf al nieuw en helend, de meeste aannames die je hebt zijn immers onbewust en je hebt daarin weinig te kiezen. Plotsklaps blijkt dat je wel degelijk iets te kiezen hebt, en dat je repertoire veel groter is dan je jezelf altijd hebt voorgehouden. En daar wordt je levendig, zichtbaar en vrolijk van!
Erik Westerhoff